Bộ trưởng Bộ Công Thương trả lời Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Quảng Ngãi

Đề nghị Chính phủ tăng cường phối hợp với Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương tiếp tục đẩy mạnh hơn nữa Cuộc vận động Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam và Chương trình hàng Việt Nam chinh phục người Việt Nam. Sớm có biện pháp đẩy mạnh lưu thông, giải phóng hàng hóa, phát triển thương hiệu Việt Nam cả thị trường hàng hóa và du lịch, dịch vụ nội địa, gắn với nâng cao sức tiêu dùng trong nước. Phát huy tối đa tinh thần đoàn kết của Nhân dân cả nước và cộng đồng doanh nghiệp để khôi phục và thúc đẩy hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Kể từ khi được Bộ Chính trị phát động thực hiện vào năm 2009, Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam” (Cuộc vận động) với cơ quan đầu mối là Ban Chỉ đạo Trung ương Cuộc vận động (Ủy ban Trung ương mặt trận Tổ quốc Việt Nam) đã triển khai đạt được những kết quả rõ rệt, tâm lý mua sắm, tiêu dùng hàng Việt đã có những bước chuyển biến tích cực.

Trong lĩnh vực quản lý của Bộ Công Thương, sau 10 năm triển khai thực hiện, với nỗ lực của hệ thống chính trị các cấp, Cuộc vận động đã mang lại những kết quả thiết thực, tích cực, góp phần kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô. Hàng Việt tại các hệ thống siêu thị trong nước luôn chiếm trên 90%. Đối với kênh bán lẻ truyền thống, tỷ lệ hàng Việt tại các chợ, cửa hàng tiện lợi chiếm tỷ lệ trên 60%. Tổng mức lưu chuyển hàng hóa bán lẻ và dịch vụ từ năm 2009 đến nay đều có mức tăng trưởng khoảng 10%/năm. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) từ mức lạm phát 19,8% năm 2008 đã giảm xuống mức dưới 5% trong những năm gần đây. Nền kinh tế chuyển từ nhập siêu sang xuất siêu, tăng tỷ lệ nội địa hóa và hàm lượng khoa học công nghệ trong sản phẩm của một số ngành hàng sản xuất mà Việt Nam có thế mạnh.

Thời gian qua, đại dịch Covid-19 đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến tất cả các lĩnh vực kinh tế - xã hội của nhiều nước trên thế giới và của nước ta, gây gián đoạn chuỗi cung ứng và lưu chuyển thương mại, làm đình trệ các hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ; tác động trực tiếp đến các ngành xuất, nhập khẩu và hoạt động thương mại của thị trường nội địa.

Để phát triển kinh tế, xã hội trong giai đoạn mới, Bộ Chính trị đã đưa ra các chủ trương khắc phục tác động của đại dịch Covid-19 nhằm phục hồi và phát triển nền kinh tế. Tại Kết luận số 77-KL/TW ngày 5 tháng 6 năm 2020 của Bộ Chính trị về chủ trương khắc phục tác động của đại dịch Covid-19 để phục hồi và phát triển kinh tế đất nước có nhiệm vụ: Tập trung phát triển mạnh thị trường trong nước, thực hiện có hiệu quả các giải pháp kích thích tiêu dùng nội địa, đẩy mạnh Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam”.

Triển khai chủ trương của Bộ Chính trị, Chính phủ đã ban hành nhiều  chính sách kịp thời để từng bước hỗ trợ doanh nghiệp và người dân vượt qua khó khăn của đại dịch, như: Nghị quyết số 84/NQ-CP ngày 29 tháng 5 năm 2020 của Chính phủ về các nhiệm vụ, giải pháp tiếp tục tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh, thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công và bảo đảm trật tự an toàn xã hội trong bối cảnh đại dịch Covid-19; Chỉ thị số 19/CT-TTg ngày 24 tháng 4 năm 2020 của Thủ tướng Chính phủ về việc tiếp tục thực hiện các biện pháp phòng, chống dịch covid-19 trong tình hình mới, đã nhấn mạnh về thúc đẩy phát triển thị trường nội địa, có biện pháp kích cầu, đẩy mạnh tiêu dùng. Theo đó, các hoạt động của đời sống kinh tế - xã hội đang được khôi phục, tình hình kinh tế - xã hội đã có những chuyển biến tích cực, được cộng đồng quốc tế đánh giá cao.

Nhằm ưu tiên phát triển thị trường trong nước, đồng thời góp phần phục hồi nhanh và phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn trong và sau dịch Covid -19, Bộ Công Thương đã và đang tập trung triển khai các Chương trình, Đề án như sau:

- Bảo đảm cân đối cung cầu hàng hóa thiết yếu, đáp ứng đủ nhu cầu người dân, thúc đẩy tiêu thụ, góp phần cải thiện sức mua của thị trường nội địa:

          + Tiếp tục phối hợp với các Bộ ngành, Hiệp hội ngành hàng, doanh nghiệp, Sở Công Thương các địa phương thường xuyên theo dõi sát diễn biến cung cầu, giá cả các mặt hàng thiết yếu, tổng hợp các đề xuất, kiến nghị của các Hiệp hội ngành hàng, các doanh nghiệp lên Chính phủ để kịp thời tháo gỡ khó khăn cho sản xuất, thúc đẩy tiêu thụ cho các doanh nghiệp.

 + Thực hiện các hoạt động hỗ trợ kết nối tiêu thụ các sản phẩm thực phẩm an toàn ngành Công Thương trong khuôn khổ thực hiện Dự án An toàn thực phẩm thuộc Chương trình mục tiêu y tế dân số giai đoạn 2016-2020.

+ Chỉ đạo Sở Công Thương các địa phương phối hợp với các doanh nghiệp trên địa bàn triển khai hiệu quả chương trình bình ổn thị trường, nhất là trong dịp Tết Nguyên đán. Thông qua chương trình này, các doanh nghiệp tăng cường mở rộng các điểm bán hàng bình ổn; tổ chức nhiều chương trình khuyến mại, giảm giá; tổ chức các chuyến bán hàng lưu động về vùng nông thôn, khu công nghiệp, khu chế xuất, vùng sâu, vùng xa… để thu hút sức mua của người dân.

- Thực hiện Đề án Phát triển thị trường trong nước gắn với Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam” giai đoạn 2014 - 2020 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 634/QĐ-TTg ngày 29 tháng 4 năm, Bộ Công Thương đã tập trung triển khai 3 nhóm giải pháp thực hiện Đề án, gồm: Chương trình hỗ trợ nhằm thay đổi tích cực về nhận thức và hành vi của cộng đồng; Chương trình hỗ trợ phát triển hệ thống phân phối hàng Việt Nam cố định và bền vững; Chương trình hỗ trợ nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp Việt Nam và hàng Việt Nam.

Từ năm 2014 đến nay, Bộ Công Thương đã chủ trì phối hợp với các cơ quan, đơn vị, hiệp hội ngành hàng/ngành nghề và các địa phương triển khai hơn 300 dự án, nhiệm vụ thực hiện Đề án. Giai đoạn 2014-2020, đã có hơn 100 điểm bán hàng Việt Nam với tên gọi “Tự hào hàng Việt Nam” tại 60 địa phương trên cả nước; tổ chức hơn 70 hội nghị kết nối cung cầu hàng hóa được sản xuất trong nước; tổ chức khoảng 100 lớp đào tạo kỹ năng bán hàng, mở rộng thị trường đối với nhân viên làm việc cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã, hộ cá thể...). 

- Thực hiện Chương trình phát triển thương mại miền núi vùng sâu, vùng xa và hải đảo theo Quyết định số 964/QĐ-TTg ngày 30 tháng 6 năm 2015 của Thủ tướng Chính phủ và triển khai Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) của Bộ Công Thương thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới. Bộ Công Thương đã và đang phối hợp với các cơ quan, địa phương liên quan tổ chức triển khai các hoạt động nhằm quảng bá, giới thiệu, phát triển và kết nối thị trường cho các sản phẩm đặc trưng vùng miền, các mặt hàng là lợi thế phát triển của địa phương khu vực miền núi, vùng sâu, vùng xa, hải đảo, các sản phẩm OCOP, thúc đẩy tiêu thụ tại thị trường trong nước và xuất khẩu.

- Ngày 18 tháng 02 năm 2020, Bộ Công Thương ban hành Quyết định số 527/QĐ-BCT phê duyệt Kế hoạch triển khai thực hiện Chương trình hành động của Bộ Công Thương hưởng ứng Cuộc vận động năm 2020, với 4 nhóm giải pháp chính như: (i) Đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền về Cuộc vận động; (ii) Rà soát, bổ sung, ban hành luật pháp, cơ chế, chính sách hỗ trợ sản xuất, tiêu dùng trong nước, bảo vệ người tiêu dùng, không trái với quy định của tổ chức Thương mại thế giới (WTO); (iii) Hỗ trợ doanh nghiệp trong các hoạt động xúc tiến thương mại và mở rộng thị trường trong nước; (iv) Đổi mới công tác quản lý, chấn chỉnh công tác quản lý thị trường. Đồng thời, chú trọng đến các hoạt động như “Thực hiện các giải pháp để phát triển trường trong nước; tạo thuận lợi thương mại kết hợp với tăng cường công tác quản lý, kiểm tra thị trường; phòng chống buôn lậu, gian lận thương mại,… xử lý nghiêm vi phạm; Tăng cường quảng bá, khuyến khích tiêu dùng sản phẩm nội địa, giảm nhập khẩu hàng hóa tiêu dùng, đảm bảo an sinh xã hội trong bối cảnh kinh tế thế giới và kinh tế trong nước gặp nhiều khó khăn, đặc biệt là sự bùng phát của dịch bệnh viêm đường hô hấp cấp Covid -19 gây ra”.

- Ngày 03 tháng 6 năm 2020, Bộ Công Thương ban hành Quyết định số 1457/QĐ-BCT phê duyệt Kế hoạch hành động của ngành Công Thương nhằm khôi phục và thúc đẩy phát triển công nghiệp, thương mại trong giai đoạn mới nhằm phòng, chống dịch Covid – 19. Trong đó, xác định mục tiêu và nhiệm vụ cụ thể như:

+ Mục tiêu: Nhanh chóng khôi phục và thúc đẩy phát triển các lĩnh vực sản xuất công nghiệp, thương mại trong giai đoạn mới. Bảo đảm thực hiện ở mức cao nhất mục tiêu tăng trưởng của năm 2020 và tạo nền tảng tốt cho tăng trưởng ở những năm tiếp theo.

+ Nhiệm vụ cụ thể: “Đẩy mạnh hoạt động quảng bá, truyên truyền, kết nối tiêu thụ hàng Việt Nam tại thị trường trong nước thông qua Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam” phù hợp với chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Ban Chỉ đạo chống dịch Covid - 19 Trung ương và địa phương”.

- Ngày 24 tháng 6 năm 2020, Bộ Công Thương ban hành Công văn số 4596/BCT-TTTN và Công văn số 4597/BCT-TTTN gửi Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, các Hiệp hội ngành hàng, ngành nghề và các Doanh nghiệp phân phối phát động các chương trình kích cầu tiêu dùng nội địa, mở rộng thị trường trong nước, hỗ trợ các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh năm 2020 (diễn ra từ ngày 01 tháng 7 đến ngày 31 tháng 12 năm 2020), thông qua các hoạt động trọng tâm, trọng điểm, cụ thể:

+ Tổ chức “Tháng khuyến mại tập trung quốc gia năm 2020 - Vietnam Grand Sale 2020”, thời gian thực hiện từ ngày 01 tháng 7 năm 2020 đến ngày 31 tháng 7 năm 2020 trên phạm vi toàn quốc với mức khuyến mại lên đến 100%.

+ Tổ chức các hoạt động truyền thông nhằm tuyên truyền, quảng bá hàng Việt Nam của các doanh nghiệp Việt Nam; quảng bá các sản phẩm thực phẩm an toàn của các cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm thông qua các hoạt động truyền thông về an toàn thực phẩm.

+ Tổ chức các hoạt động kết nối trực tiếp nhằm đẩy mạnh tiêu thụ hàng hóa, kích cầu tiêu dùng giữa đơn vị sản xuất với nhà phân phối và người tiêu dùng; giữa các đơn vị sản xuất với nhau; xây dựng các điểm giới thiệu và bán sản phẩm OCOP đặc sản vùng miền, sản phẩm có tiềm năng, lợi thế của địa phương, sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu; xây dựng các điểm bán hàng Việt Nam với tên gọi “Tự hào hàng Việt Nam” tại một số địa phương.

+ Tổ chức Chương trình nhận diện hàng Việt Nam thường niên trên quy mô toàn quốc với tên gọi “Tự hào hàng Việt Nam”; các hội chợ, triển lãm để quảng bá các sản phẩm, dịch vụ của các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh hàng Việt Nam tới người tiêu dùng.

- Ngày 01 tháng 7 năm 2020, Bộ Công Thương đã tổ chức Lễ phát động các chương trình kích cầu tiêu dùng nội địa và Tháng khuyến mại tập trung quốc gia 2020 - Việt Nam Grand Sale 2020 với sự hưởng ứng của các địa phương, các hiệp hội ngành hàng/ngành nghề, các doanh nghiệp, đặc biệt là từ hàng chục triệu người triệu người tiêu dùng Việt Nam. Với một chuỗi các hoạt động chính của chương trình kích cầu tiêu dùng nội địa này sẽ là đòn bẩy kích cầu tiêu dùng hiệu quả, thúc đẩy tăng trưởng tổng mức lưu chuyển hàng hóa và doanh thu dịch vụ trên cả nước, giúp các doanh nghiệp khôi phục, đẩy mạnh hoạt động sản xuất kinh doanh, góp phần phục hồi phát triển kinh tế của đất nước; góp phần đẩy mạnh thực hiện Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam”.